• آخرین های فلزات پایه
  • محبوبترین های فلزات پایه


 

ویژه ها

اخبار فلزات: عدم نظارت و مدیریت صحیح وزارت صنعت، معدن و تجارت در خصوص اعطای پروانه‌های تأسیس و بهره‌برداری به ویژه در بخش‌های پایین‌دستی صنعت مس، سبب شده تا ایران با مازاد ظرفیت تولید مفتول مسی روبه‌رو شود. ظرفیت 700 هزار تنی مفتول مسی در حالی طی سال‌های اخیر در کشور پدیدار شده که هدف سند چشم‌انداز 1404 برای تولید کاتد مس کشور، برابر با 450 هزار تن رقم خورده است.

به گزارش اخبار فلزات، بر اساس گزارش بانک اطلاعاتی وزارت صنعت، معدن و تجارت (به‌روزرسانی تاریخ 30 مهر 1396)، در حال حاضر 26 واحد تولیدکننده مفتول مسی در کشور وجود دارند که مجموع ظرفیت ثبت شده برای آن‌ها بالغ بر 700 هزار تن است. از این میان، 8 شرکت بزرگ بیش از 80 درصد ظرفیت تولید مفتول مسی ایران را در دست دارند. این در حالی است که در سال 2009، ظرفیت تولید مفتول مسی در کشور، بالغ بر 200 هزار تن بود و بیشترین میزان ظرفیت به شرکت ملی صنایع مس ایران تعلق گرفت که تولید مفتول خود را از اردیبهشت سال 1365 (ماه مِی سال 1986) آغاز کرد. نمودار 1، روند ظرفیت مفتول مسی ایران را برای سا‌ل‌های 2009 تا 2016 نشان می‌دهد.

همانطور که مشاهده می‌شود، افزایش ظرفیت مفتول ایران در سال 2010 نیز روند قابل قبولی داشت و با به بهره‌برداری رسیدن 2 واحد جدید، مجموع ظرفیت فعال به حدود 210 هزار تن رسید؛ اما در سال 2011 و با هجوم سرمایه‌گذاری به بخش مفتول (از صنعت مس)، تعداد کل واحدهای قابل بهره‌برداری به 20 واحد برسد و مجموع ظرفیت‌شان به طور قابل توجهی افزایش یابد. علاوه بر سطوح بالای قیمتی مس در بازارهای جهانی (متوسط قیمت در سال 2011، بیش از 8 هزار و 800 دلار بر تن بود)، ارزان‌فروشی کاتد در بورس کالای کشور نیز عامل رشد ظرفیت بود. بهره‌برداری از شرکت دنیای مس کاشان با ظرفیت 150 هزار تن، یکی از عوامل رشد قابل توجه ظرفیت تولید در این سال بود.

                                                     

چون تولید مفتول نسبت به تقاضای این نیمه‌ساخته در کشور مازاد ظرفیت دارد، طی سال‌های 2012 تا 2016، روند افزایش ظرفیت عملا متوقف شد و این روند به خوبی در نمودار 1 قابل مشاهده است. با این حال، در اواخر سال 2016، بخشی از پروژه مفتول مسی گیل‌راد شمال به بهره‌برداری رسید و بخش دیگری از این پروژه همچنان در دست اجرا است. مجموع ظرفیت پروژه گیل‌راد، چه بخش بهره‌برداری شده و چه بخش در دست اجرا، با توجه به جواز تأسیس وزارت صنعت، معدن و تجارت، برابر با 150 هزار تن است. گفتنی است که تقاضا و تولید مفتول مسی در ایران، رقمی بسیار کمتر از ظرفیت 700 هزار تنی است و به جرأت می‌توان گفت که ایران از مازاد 600 هزار تنی ظرفیت در بخش مفتول از نیمه‌ساخته‌های مسی رنج می‌برد.

اما با وجود این مازاد ظرفیت تولید مفتول در ایران، 4 پروژه دیگر نیز با مجموع ظرفیت 101 هزار و 500 تن در دست اجرا است. از این 4 پروژه، 2 پروژه آلومینیوم رادپرشیا و گیل‌راد شمال، پیش از سال 2009 جواز تأسیس خود را دریافت کردند که از جمله دلایل تأخیر در عدم بهره‌برداری از این پروژه‌ها، تشدید تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران بود. شرکت دنیای مس کاشان نیز در سال 2011 جواز تأسیسی برای افزایش ظرفیت تولید مفتول مسی خود از وزارتخانه دریافت کرد که همچنان به بهره‌برداری نرسیده است. نهایتا در سال 2011، جواز تأسیس دیگری جهت احداث واحد تولید مفتول مسی به شرکت تعاونی صنایع مس عالم نگار گیتی زاینده‌رود اعطا شد که پیشرفت چندانی نداشت و عملا متوقف مانده است. عدم پیشرفت این پروژه، نه‌تنها به دلیل مازاد ظرفیت تولید مفتول مسی در ایران، بلکه به سبب افت متوالی قیمت مس از سال 2011 تا 2016 نیز بود.

یکی از امیدواری‌های تولیدکنندگان محصولات نیمه‌ساخته در صنعت مس (به ویژه مفتول مسی که از پریمیوم کمتری نسبت به سایر محصولات این دسته برخوردار است)، افزایش قیمت مس است. در نتیجه، سقوط متوالی قیمت در بازه 5 ساله از 2011 تا 2016، نه‌تنها از حاشیه سود تولیدکنندگان نیمه‌ساخته‌های مسی کاست، بلکه رغبت سرمایه‌گذاری در ظرفیت این دسته از محصولات را نیز کاهش داد. وجود مازاد 600 هزار تنی ظرفیت تولید مفتول مسی، به معنای هدررفت سرمایه‌های داخلی است؛ در حالی که  می‌شد از این سرمایه‌ها در صنایع دیگر  یا برای بهبود ساختار اقتصادی کشور استفاده کرد. اما با این حال، هنوز هم برای جلوگیری از رشد قارچ‌گونه ظرفیت‌های بلااستفاده در کشور دیر نیست.

در حال حاضر حلقه مفقوده نظام اقتصادی صنعت کشور، نظارت و مدیریت صحیح وزارت صنعت، معدن و تجارت است. هجوم سرمایه‌گذاری‌ها در بخش مفتول مسی ایران در حالی به وقوع پیوست که نه‌تنها آمار مصرف در گذشته، چنین نیازی را نشان نمی‌دهد، بلکه بر اساس سند چشم‌انداز 1404 دولت، تحقق هدف 450 هزار تنی تولید داخلی کاتد نیز قادر به تأمین نیاز ماده اولیه این بخش از صنعت پایین‌دستی نخواهد بود. درنتیجه می‌توان ادعا کرد که چنین روندی، غیرکارشناسانه و بدون بررسی وضعیت صنعت و بازار داخل صورت گرفته است. امید است که عنایت دولت به ویژه وزارت صنعت، معدن و تجارت به مطالعات کارشناسانه صورت گرفته در خصوص بازار داخلی، سبب جلوگیری از روند نادرست افزایش ظرفیت شود.

گفت و گوها

ماهنامه اخبار فلزات

cache/resized/a88afb2e5de6abe3f650d83fa09e28ee.jpg
چهل و نهمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
cache/resized/5cc87f56bb103a1caa0110d14b7fc327.jpg
چهل و هشتمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
cache/resized/c141fc836a5382ce9abebc9b5e91ec94.jpg
چهل و هفتمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
cache/resized/6c220d3a8bcde9f0ffa06402fad1f7cc.jpg
چهل و ششمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
cache/resized/15fa68ba0f5da770c0543626ce041543.jpg
سرمقاله/ عبدالوهاب سهل‌آبادی/ رئیس خانه صنعت،
cache/resized/b7f512f115ec95fd20cd5ed4e7c0c2c2.jpg
چهل و پنجمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
cache/resized/e6d4a9ee9638771f9e0d18b472b7ceab.jpg
چهل و چهارمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
cache/resized/af980bc3bfd78b60a778dabb7ae438ee.jpg
چهل و سومین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه
Template Settings

Color

For each color, the params below will give default values
Black Blue Brow Green Cyan

Body

Background Color
Text Color
Layout Style
Select menu
Google Font
Body Font-size
Body Font-family